Rodzaje jezior

• meteorytowe, zwane kosmicznymi, które powstały na skutek uderzeń meteorytów, np. Pingualuit w Quebecu.
• tektoniczne, zwane ryftowymi, które wypełniają zagłębienia pochodzenia tektonicznego, a ich misy stanowią zapadnięte fragmenty skorupy ziemskiej w formie rowów albo rozległych zapadlisk, np. w rowie: Bajkał, Tanganika oraz Malawi
  
• reliktowe, które stanowią fragment dawnego morza, np. Aralskie, Kaspijskie
• polodowcowe, które wypełniają zagłębienia utworzone przez lodowce:
  • rynnowe czyli w rynnach polodowcowych, są wąskie, długie, i posiadają strome brzegi  oraz głębokie, np. Jeziorak, Hańcza
  • morenowe, które znajdują się w zagłębieniach wśród wałów morenowych, np. Mamry oraz Śniardwy cechują się wielką powierzchnią, stosunkowo nikłą głębokością i niejednorodną linią brzegową
  • wytopiskowe tzw. oczka powstałe z wytopienia bryły martwego lodu, przykładem jest Sasek Mały
  • cyrkowe w kotłach lodowcowych, np. Morskie Oko lub Czarny Staw - doskonałe miejsce na noclegi nad jeziorami.
    
• polodowcowe górskie:
  • cyrkowe
  • morenowe
• wulkaniczne
  • kraterowe znajdujące się w kraterach nieczynnych wulkanów,
  • zatamowane przez strumienie lawy,
  • kalderowe, które wypełniają kaldery nieczynnych wulkanów np. Jezioro Albano.
• przybrzeżne powstałe na skutek odcięcia zatoki przez narastającą mierzeję, Resko Przymorskie, Gardno.
  
• deltowe powstałe wskutek nierównomiernej akumulacji w delcie rzeki, np. Dąbie,
• wydmowe, które wypełniają obniżenia pomiędzy pagórkami wydmowymi
• osuwiskowe powstałe na skutek zatamowania biegu rzeki przez osuwisko np.  Duszatyńskie w Bieszczadach.
• krasowe powstałe w zagłębieniach krasowych np. jezioro Firlej.
• starorzecza powstałe na skutek odcięcia meandru rzeki np. Jeziorko Czerniakowskie znajdujące się Warszawie.
• jezioro deflacyjne zwane eolicznym, powstałe w wyniku zapełnienia utworzonego przez wiatr zagłębienia np. Jezioro Teke w Kazachstanie, wytworzone przez ruchy masowe prowadzące do zagrodzenia zagłębień terenowych przez osuwiska skalne
• Jeziora antropogeniczne, czyli jeziora utworzone przez przegrodzenie doliny rzecznej nienaturalną (sztuczną) zaporą.